Herstelstappen: dankbaarheid

Ik was begin twintig. Laten we zeggen dat mijn leven gecompliceerd was.
Op televisie vertelde Oprah over gelukkig zijn. Zij daagde de kijker uit om iedere dag 3 punten op te schrijven waar je die dag dankbaar voor was. Dat leek me een mooie stap om uit het gevoel te komen waarin ik zat. Want ze beloofde dat dat zou gebeuren als je deze challenge 30 dagen volhield.
Die avond nam ik een speciaal schriftje en een pen mee naar bed. Ik was er klaar voor…. 3 dingen waar ik die dag dankbaar voor was…. ik kon het wèrkelijk niet bedenken en al helemaal niet voelen. Mijn innerlijke criticus maakte korte metten met mij: ik was zélfs niet in staat om zo’n simpele oefening te doen! Huilend viel ik in slaap.
De volgende ochtend werd ik balend maar vastbesloten wakker. Dat ik niks kon bedenken zou me die avond niet nog een keer gebeuren. Overdag ging ik op zoek naar dat wat ik op zou kunnen schrijven. Ik kwam tot 2 magere momenten en het 3e punt was dat ik er 2 had kunnen verzinnen.
Op de 3e dag veranderde er iets: de hele dag was ik alert op álles wat die avond in de top 3 zou kunnen komen te staan. Ik kon zelfs kiezen welk punt nóg beter was dat het andere. Zo heb ik het 30 dagen met plezier gedaan.
Achteraf bleek het de start én de fundering van mijn herstelproces. herstelstappen
Geen alternatieve tekst opgegeven voor deze afbeelding

Herstelstappen: feedforward

Tijdens een traumatische ervaring of een periode van langdurige onveiligheid splitsen zich delen af: traumadeel, overlevingsdeel en gelukkig blijft er een gezond deel.

De weg naar herstel begint met het versterken van de gezonde delen: wat gaat er goed? Wat kan je allemaal al? Wat lukt zelf? Wat heb je nodig om het zelf te doen?

Door iemand te versterken, kan hij of zij in zichzelf een stevige basis leggen waarop het proces zich verder kan ontwikkelen. Iedereen kan bijdragen aan het versterken van gezonde delen daarmee bijdragen aan die stevige basis. Daar hoef je geen therapeut oid voor te zijn.

Op de werkvloer zou je bijvoorbeeld kunnen kiezen voor feedforward: wat gaat er goed en hoe zou iemand vanuit zijn of haar kwaliteiten nóg beter kunnen bijdragen aan het behalen van de opdracht? Overigens is het ook voor mensen zonder trauma of afgesplitste delen fijn om gezien te worden op kwaliteiten en kracht.

Afbeelding uit: ‘Bevrijding van trauma, angst en onmacht’- Franz Ruppert. hashtagherstelgerichtwerk hashtagherstelgericht hashtagholdingspace

Herstelstappen: de persoon is niet zijn gedrag

Soms laten mensen minder functioneel gedrag zien. Gedrag wat een druk op de (professionele) relatie kan leggen of deze kan verstoren. De persoon is echter niet zijn gedrag.

Het gedrag wordt o.a. gestuurd door angsten en trauma’s. Is het niet een diep verlangen om gewenst zijn, erkenning krijgen en gewaardeerd voelen? Wil niet iedereen zich in essentie zich veilig voelen en in liefde leven? Ik moet de eerste (incl mijzelf) nog tegenkomen die geen struggle heeft hierin.

Daar zit ook de paradox: Terwijl iedereen de struggle kent, kunnen we ook hard en met onbegrip naar elkaar zijn als dat verlangen zich uit in ‘onhandig’ gedrag. Nu betekent het niet dat je alles maar toe moet laten en moet accepteren. Zeker niet. Maar in een werkrelatie heb je wel met elkaar te dealen.

Het kan een mooi cadeau zijn om te bespreken wat het gedrag met jou doet. In verbinding, met compassie en vanuit herkenning. Welke intentie zit er achter het gedrag? Welke kwaliteiten en krachten zie je? Kan je van hier uit, nieuwsgierig en open, het gesprek aangaan?

Ik weet het: dit is heel ideaal geschetst. Ik heb het zelf ook nog niet onder de knie. Mijn intentie is echter om me hier zo veel mogelijk in te ontwikkelen en mild te zijn naar mezelf als het (weer) niet is gelukt. Het lukt nl steeds vaker wél.

Durf te leiden.

Vorige week zat ik in de roeiboot op de boeg. Voor mij 2 andere roeiers en de ‘Stuur’. Zo’n boot kan dan best hard gaan. De Stuur was niet overtuigend in zijn commando’s en slecht te verstaan. Op een gegeven moment zag ik in mijn rechter ooghoek de zijkant van een brug en op hetzelfde ogenblik raakte mijn riem de betonnen wand. Ik schrok! Vanaf dat moment ging ik steeds omkijken of we nergens tegenaan zouden varen en of de leider wel de juiste beslissingen nam. Dat gaf een hoop onrust.

Wat ik vaak tegen kom in mijn werk als coach/ adviseur is dat de leider zijn plek niet volledig neemt. Regelmatig spelen persoonlijke overtuigingen een rol bij het niet innemen van je plek.

Zo heb ik een groep leidinggevenden getraind die zich geen van allen ‘leider’ wilde noemen. In het voorstelrondje werd het al duidelijk. Het waren hun eigen angsten en overtuigingen over hiërarchie die parten speelden. De gevolgen waren zichtbaar: medewerkers ‘bemoeiden’ zich met alles en vaarden hun eigen koers. We zijn de rest van de dag bezig geweest met innerlijke overtuigingen van leiderschap, het belang van ordening en het innemen van plek. Het werd een persoonlijk proces dat, zo bleek na terugkoppeling, direct rust in de teams had gebracht.

Wat is jouw overtuiging over leiderschap?

De Kunst van het Helpen

Vluchtelingen met een gezicht
Eind vorig jaar kwam ik voor het eerst met de opvang van vluchtelingen in aanraking. De beelden op televisie spraken daardoor ineens minder tot de verbeelding. Ik kwam niet meer weg met het ‘ver-van-mijn-bed’ waar ik me soms nog achter verschool. Sterker: De Crisisopvang was aan het einde van mijn straat. En ik werkte er.

Dagelijks bleven beelden binnenkomen. Mensen die in boten de gevaarlijke oversteek maakten. Ik zag de chaos in hun ogen groot op een 39 inch beeldscherm. De documentaires over mensen die onder erbarmelijke omstandigheden in grote tentenkampen in o.a. Frankrijk en Turkije verbleven, raakten mij. Ik betrapte mij erop dat ik zo nu en dan iemand dacht te herkennen. Ik zappte niet meer weg. De beelden kwamen binnen. In mijn huiskamer en in mijn hart.

Verschil maken
Op dat moment heb ik besloten om een verschil te maken.
Ik zou willen dat ik eigenhandig oorlogen kan stoppen. Dat ik met een goed gesprek IS tot andere gedachten zou kunnen brengen. Dat vluchten niet daardoor meer nodig is. Helaas ligt dat niet binnen mijn bereik. Wat wél in mijn bereik ligt, is mensen vertellen hoe ze de vluchtelingen die al in Nederland zijn, zo goed mogelijk van dienst kunnen zijn. De Kunst van het Helpen. Dat sluit helemaal aan bij mijn voorgeschiedenis, opleidingen, interesses en talenten.

Redden of helpen?
Gelukkig zijn er al veel Nederlanders die zich inzetten voor vluchtelingen. Zo zijn er vrijwilligers in AZC’s en helpen mensen via Vluchtelingewerk de zogenoemde statushouders die een huis hebben gekregen. Toen ik tijdens een lezing aan een groep van 100 vrijwilligers vroeg wie vluchtelingen zien als slachtoffer, staken er zeker 80 hun hand op. De twee vluchtelingen die in de zaal zaten, lieten achteraf weten dat zij het helemaal niet fijn hadden gevonden dat ze als slachtoffers gezien werden. Het voelde ongelijkwaardig en verzwakkend. Ze wilden niet gered maar hadden wel hulp nodig. Daar zit de clou. Als je iemand zielig vindt en wilt redden verzwak je de ander. Als je iemand helpt, groeit die persoon en wordt hij of zij krachtiger.

‘Help de ander het zélf te doen’
De vluchtelingen die net in Nederland zijn, hebben het niet makkelijk. Ze zijn over het algemeen getraumatiseerd. Vaak zijn er zorgen over de familie die is achtergebleven in het oorlogsgebied. Daarbij is hun eigen leven nog lang niet op orde en voelt het soms zelfs uitzichtloos. De vluchtelingen hebben te leven met grote onzekerheden en vaak ook armoede. Ze proberen een weg te vinden in het Nederlandse leven met haar gebruiken en gewoonten.
Daarom zijn de vrijwilligers zo belangrijk! Vraag eens wat iemand nodig heeft of waar je bij kunt helpen. Help hen het zélf te doen. Neem niet over maar sta hen bij. Door de rots te zijn als iemand verdrietig is. Door samen met statushouders de weg te vinden in het Nederlandse regeltjesoerwoud. Door het geven van Nederlandse les in een ACZ. Door het geven van juridisch advies. Enzovoort.

Vrijwilliger worden?
Vrijwilligers zijn heel hard nodig. Niet om te redden maar om te helpen. Je kunt jouw licht, geluk en Liefde delen met anderen. De waarde daarvan is niet in geld uit te drukken. Informeer eens bij een AZC of check de site van vluchtelingenwerk voor vacatures. Wellicht staat er iets tussen dat aansluit op jouw talenten, opleidingen of interesses. Als je eens aanbelt bij het gezin dat net in jouw straat is komen wonen om te vragen of je iets voor hen kan betekenen, kan je op kleine schaal al een verschil maken. En als we dat allemaal doen…..

Met Liefdevolle groet,

Linda

Linda van Hartingsveldt (1973) is trainer en procesbegeleider. Zij geeft onder andere trainingen op het gebied van ‘De Kunst van het Helpen’ en ‘Werken met getraumatiseerde mensen’.